Stockholm, 02/02/25

Ik kijk uit het raam vanuit ons prachtige appartement boven het Heleneborg Ateljé, op Söder Mälarstrand, een lange strandweg die langs de baai Riddarfjärdet buigt van Pålsundet in het westen (dicht bij ons) tot de centrale brug in het oosten een 2,2 tal kilometer verder, die van het eindpunt ook veruit het lelijkste punt maakt. Langs deze route heb ik nu een aantal keer gejogd, en samen met mij half Stockholm zo blijkt, er wordt hier serieus wat afgelopen. Maar niet de kantjes, want de Zweden houden zich beter aan afspraken dan Belgen. Mensen gooien papiertjes in de vuilnisbak, auto’s rijden aan normale snelheden en het is redelijk stil na 22 uur. Alleen groeten de Zweden elkaar niet. Echt niet. Wanneer je dat wel doet, lijkt het alsof je van een belangrijke sociale conventie niet op de hoogte bent.

Vreemd zal het dus niet klinken wanneer ik zeg dat ik me hier meer thuis voel dan dat ik dat thuis doe. De koude was de grootste zorg voor velen, en, ik wil best toegeven dat ik ook mijn besognes had, maar o wat was ik blij dat ik me – op een paar nieuwe merinowollen truitjes na – geen karrevracht aan sneeuwkledij had aangeschaft. Mijn collega Stefan Frederiksson, een Zweed die perfect Nederlands spreekt en acht jaar in Vlaanderen heeft gewoond, wist wel enkele gaatjes in mijn roze ballon te prikken, het is deze winter uitzonderlijk zacht en vorig jaar was het -23 graden, maar nog steeds verkies ik dit weer boven dat laffe zomerweer waar niet aan te ontsnappen valt.

En het heeft nog meer voordelen. Zo gaan de Zweden hier veel beter om met… alles eigenlijk*. Sneeuw wordt bijvoorbeeld gewoon aangepakt. Vanaf 5 uur ’s morgens rukt hier een leger strooiwagens uit. Overal vind je hier kleine steentjes op de grond en je kan ook ijzers aan je schoenen haken om niet te glijden, iets wat de werkuren wel kunnen doen. Het schijnt me namelijk toe dat er hard gewerkt wordt aan de universiteit van Stockholm, maar ieder doet dat duidelijk wanneer hij of zij er tijd of zin voor heeft. Lesgeven en vergaderen gebeurt natuurlijk op vaste tijdstippen, maar de voorbereiding van de lessen (je weet wel, die uren die niet-leerkrachten elk jaar weer eens van onder het stof halen om er nog eens over te redetwisten) gebeurt hier samen, op kantoortjes in de gebouwen van de universiteit, alhoewel je soms ook van ergens anders kan werken. Voorlopig noopt het schema van de school voor de kinderen me ertoe af en toe in een hotel of koffiebar te werken.

Eten is hier heilig. En ja, wij Belgen zijn ook Bourgondiërs, maar dit is toch anders. Dat fika (los vertaald: het vieruurtje of tea time van de Zweden, vaak een kanelbulle of semla met thee of koffie) absoluut elke dag moet plaatsvinden, liefst met anderen aan een tafeltje en liefst in een goed gesprek verwikkeld, wist ik al wel voordat ik hier arriveerde. Dat het in de praktijk ook zo is, kon ik niet geloven. Werkelijk overal vind je ze, de plekjes om even te zitten en een kaneelbol naar binnen te werken. Elke supermarkt loopt uit in een soort mini-etablissement, dat niet veel meer om het lijf heeft dan enkele neergepote tafeltjes en stoelen, maar het idee is verwarmend. Ook hebben de Zweden – dit heb ik zelfs gezien in een aflevering van Pippi Langkous – een dag in de week (lördag) waarop ze gaan snoepen. Dit is echte snoep, maar ook chocolade, karamellen… Vorige zaterdag was ik per toeval in de supermarkt en de eerste rayon daar is het schepsnoep. Je moet je twee keer de omvang van de snoepafdeling van Kruidvat voorstellen.

Na een serieus ingewikkelde dans met de Internationale school in Kungsholmen is eindelijk ook een akkoord bereikt over de schoolloopbaan van de kinderen tot en met april. Het heeft veel voeten in de aarde gehad en Kafka had er een kluif aan gehad, maar het is beklonken: de kinderen zullen in het Engels naar school gaan, met dank aan de Stad Stockholm voor de uitzondering die ze hebben gemaakt. We vielen namelijk tussen alle mazen van het net. Protip: ga iets langer dan drie maanden in plaats van iets minder lang. Dat zou je een hoop miserie moeten besparen.

*zie mijn laatste blog